Yapay zeka yatırımları hız kesmeden artarken, kurumların önemli bir bölümü bu yatırımları ölçülebilir iş sonuçlarına dönüştürmekte zorlanıyor. Gartner araştırması, yapay zeka kullanım senaryolarının yalnızca yüzde 28’inin beklenen yatırım geri dönüşünü sağlayabildiğini, yüzde 20’sinin ise tamamen başarısız olduğunu ortaya koyuyor. Başarısızlığın nedenleri arasında veri kalitesi ve yetkinlik sorunlarının yanı sıra organizasyonel dönüşüm eksikliği de öne çıkıyor.
Yapay zeka artık kurumların teknoloji gündeminin ötesine geçerek büyüme, verimlilik ve rekabet stratejilerinin temel unsurlarından biri haline geldi. Ancak artan yatırımlar, aynı ölçüde iş değeri üretildiği anlamına gelmiyor. Pek çok kurum yapay zeka projelerini pilot aşamaya taşısa da bunları gerçek iş süreçlerine entegre etmekte zorlanıyor. Yapay zeka dünyasında “Pilot Purgatory” (Pilot Proje) olarak adlandırılan bu durum, projelerin pilot aşamayı aşarak operasyonel ölçekte hayata geçirilememesini ifade ediyor. Pilot projelerin iş değerine dönüşmesi için yapay zekanın süreçler, karar mekanizmaları ve insan kullanımıyla birlikte ele alınması gerekiyor.
Yapay zeka yatırımlarında asıl sorun pilot projelerde takılı kalmak
Yapay zeka yatırımları hız kesmeden artarken, kurumların önemli bir bölümü bu yatırımları ölçülebilir iş sonuçlarına dönüştürmekte zorlanıyor. Şirketler çok sayıda pilot proje geliştiriyor, yeni modeller ve teknolojiler deniyor; ancak teknik olarak çalışan projelerin önemli bir bölümü gerçek iş süreçlerine yerleşemiyor ve beklenen ekonomik değeri üretemiyor.
Yapay zeka kullanım senaryolarının yalnızca yüzde 28’i beklenen yatırım geri dönüşünü sağlayabilirken, yüzde 20’si tamamen başarısız oluyor. Bu başarısızlığın temel nedenleri arasında veri kalitesi sorunları, doğru iş probleminin belirlenememesini ve organizasyonel dönüşüm eksikliği yer alıyor. Başarısızlık yaşayanların yüzde 38’i veri kalitesi ya da veriye erişim sorunlarını, yüzde 38’ i ise yetkinlik eksikliğini neden olarak gösteriyor. Öte yandan, kurumların yalnızca yüzde 19’u çalışanları ve organizasyon yapısıyla birlikte yapay zekaya hazır olduğunu ifade ediyor. Bu da teknoloji yatırımlarının tek başına yeterli olmadığını, kurum kültürü, liderlik ve iş süreçlerinde dönüşümün de kritik rol oynadığını gösteriyor.
